Pse mëkati nuk e mbush shpirtin, por e zbraz atë?
Nga: Çenkuela Selenica
Mëkati premton shumë, por jep pak — dhe pikërisht këtu qëndron mashtrimi i tij më i thellë. Ai i flet njeriut për kënaqësi, për liri, për përmbushje, por në përvojë lë pas vetes një zbrazëti të heshtur. Kjo nuk është rastësi; është në vetë natyrën e mëkatit të mos e mbushë shpirtin, sepse shpirti është krijuar për diçka tjetër.
Etërit e Shkretëtirës, ata njerëz që e provuan jetën shpirtërore në thellësi të rrallë, e kuptuan këtë jo si teori, por si përvojë të drejtpërdrejtë. Për ta, mëkati nuk ishte thjesht shkelje rregullash, por një devijim nga burimi i jetës. Dhe kur njeriu largohet nga burimi, ai nuk mund të mbetet i mbushur — ai fillon të thahet.
Abba Dorotheu thotë:
“Sa më shumë njeriu i jep vetes lirinë për të ndjekur dëshirat, aq më shumë bëhet rob i tyre.”
Kjo është paradoksi: mëkati premton liri, por prodhon skllavëri. Shpirti, në vend që të zgjerohet, ngushtohet. Në vend që të ndriçohet, errësohet.
Abba Isak Siriani shprehet:
“Zemra që largohet nga Perëndia bëhet si tokë pa ujë.”
Kjo është një figurë e fuqishme: toka pa ujë nuk mund të japë fryt, nuk mund të mbajë jetë. Po kështu, shpirti pa hirin e Perëndisë nuk mund të mbushet me asgjë tjetër, sado që përpiqet. Ai mund të mbushet përkohësisht me ndjesi, me pasione, me emocione, por jo me jetë të vërtetë.
Etërit theksojnë se mëkati ka një natyrë mashtruese sepse vepron në sipërfaqe. Ai prek shqisat, emocionet, dëshirat — por nuk arrin në thellësinë e shpirtit. Prandaj, pas çdo kënaqësie mëkatare, vjen një ndjenjë boshllëku. Jo sepse njeriu kërkoi shumë, por sepse kërkoi në vendin e gabuar.
Abba Poemeni thotë:
“Nëse njeriu kërkon ngushëllim tek mëkati, ai do të gjejë vetëm pendim.”
Dhe ky pendim shpesh shoqërohet me lodhje të brendshme, me një ndjesi se diçka mungon, edhe kur duket se gjithçka është përjetuar.
Në thelb, shpirti i njeriut ka një etje që është më e madhe se çdo kënaqësi tokësore. Kjo etje është për Perëndinë. Kur kjo etje devijohet drejt mëkatit, ajo nuk shuhet — përkundrazi, bëhet më e fortë dhe më e dhimbshme. Prandaj njeriu bie në një cikël: kërkon të mbushet, por sa më shumë kërkon në mënyrë të gabuar, aq më shumë zbrazet.
Etërit nuk e shohin këtë si dënim, por si një thirrje. Zbrazëtia që lë mëkati nuk është fundi — është një shenjë. Është mënyra si shpirti i thotë njeriut: “Nuk jam krijuar për këtë.”
Dhe pikërisht këtu fillon kthimi. Sepse vetëm kur njeriu e ndjen këtë boshllëk, ai mund të fillojë të kërkojë atë që e mbush vërtetë: hirin, praninë dhe dashurinë e Perëndisë.
Prandaj, mëkati nuk e mbush shpirtin — jo sepse shpirti kërkon pak, por sepse ai është krijuar për pafundësinë. Dhe çdo gjë më pak se kjo, sado e bukur të duket në fillim, në fund do t’a lërë bosh!