Besimi i Krishterë Orthodhokse - Zyra e Katekizmit Kryepiskopata e Tiranës - Shtator

Shën Metodia e Kimolos: 5 shtator

Wed, 05 Oct 2022 11:37:00 +0000

Oshënare Metodia e Kimolos lindi në ishullin Kimolo më 10 Nëntor 1865, nga prindër shpresëtar. Babai i saj quhej Jakov Sardis dhe nëna Maria. Kishin tre djem dhe pesë vajza, prej të cilëve e dyta ishte Irini, ose Metodia e ardhshme.

Shenjtorja që në vogëli kishte thirrje për hyjnoret dhe shkonte gjithmonë në Kishë. Kur erdhi në një moshë madhore, në mënyrë që të mos hidhëronte prindërit, u martua me një marinar. Edhe pse ishte e martuar, zelli i saj për Kishën mbeti i pandryshuar. Por njëherë burri i saj, në një nga lundrimet e tij, lundoi pranë Azisë së Vogël dhe nuk u rikthye më në Kimolo. Atëherë Irini u bë murgeshë në Kishën e të Tërëshenjtës Odigitria (udhërrëfyese) në Kimolo, nga Kryepiskopi i atëhershëm i Siros Metodi, duke e ndërruar emrin nga Irini në Metodia. Gëzimi i saj ishte i madh dhe ndoqi urdhërimet ungjillore të Zotit me gjithë shpirt. Luftrat e saj asketike ishin të mëdha dhe përbënte një shembull të gjallë për të gjithë. Fama e vyrtytit të saj të madh u përhap kudo dhe shumë gra shkonin ta takonin, në mënyrë që të gjenin përikje shpirtërore dhe liman nga stuhitë e jetës. Fjala e Shenjtores ishte freski dhe shërim për shpirtrat e munduar. Gjithashtu Metodia, përveç dhuntive të tjera, u denjësua nga Perëndia të bënte edhe mrekulli.

Atë Joanis Ramfos shkruan dhe ruan në arkivin e familjes së tij një nga shumë mrekullitë, që i atribuohen Oshënare Metodisë, mrekulli e cila ka ndodhur para sëmurjes dhe vdekjes së saj. Pas një trokitje në derë dhe sapo Oshënarja doli në oborrin e qelisë së saj duke menduar se arriti ora e mëngjesores dhe ishte vonuar, pa kishën e Odigitrias të mbuluar me dritë. Pamja që pa duke hyrë në brendësi të kishës ishte një skenë e ëngjëjve që ngjiteshin në qiell. Ajo ishte edhe liturgjia e saj e fundit. Kjo histori përbën një shembull shumë të vogël të mrekullive, që i atribuohen Oshënares, të cilat u ruajtën dhe u shkruajtën prej biografëve të saj. Sigurisht Murgu Agjiorit Moisi, por edhe Arkimandrit Emanuel Karpathos, bëjnë fjalë për fuqinë që fsheh besimi dhe vaji nga kandili i saj, që nuk shuhej kurrë dhe me të cilin lyente besimtarët e sëmurë.

Një bujk nga Kimolo kishte tumor në fyt. Shkoi me shumë besim tek Oshënarja, e cila u lut, i bëri shenjën e kryqit në qafë dhe i dha të pijë nga vaji i kandilit të pashuar. I sëmuri u shërua plotësisht duke falenderuar Perëndinë.

Bashkëshortja e Vas. Logothetit, Aleksandra, nuk mund të lindte fëmijë dhe shkoi tek Oshënare Metodia duke i kërkuar të lutej në mënyrë që të denjësohej të lindë një fëmijë. Oshënarja u lut dhe gruaja mundi të lindë duke lavdëruar edhe ajo Krishtin për ngjarje e mrekullueshme.

Ekaterina Logotheti që jetonte në Kastro, përballë qelisë së Oshënares, u sëmur rëndë. Oshënarja e vizitoi dhe me lutje dhe me vajin e kandilit të saj e shëroi.

Një grua tjetër nga ishulli, për të cilën nuk kemi emër, kishte kancer në gji. Duke dëgjuar për mrekullitë që bënte Oshënarja, shkoi tek ajo me besim dhe u shërua plotësisht me lutjet dhe kryqin e Shenjtores.

Prifti atë Gergios Logothetis u sëmur rëndë dhe rrezikonte për të vdekur. Oshënare Metodia i dërgoi vaj nga kandili i saj i pashuar dhe kur u lye me atë dhe u shërua.

Kështu Shenjtorja pasi jetoi të gjithë jetën e saj, ndërroi jetë paqësisht të dielën e 5 Tetorit 1908 në moshën 43 vjeçare.

Tre Martirët e Rinj në Vrahori të Agrinjos: 29 shtator

Thu, 29 Sep 2022 07:52:00 +0000

Këta Martirë të rinj të Shenjtë ishte me origjinë nga Peloponezi dhe gjendeshin nëpër vendet e Janinës, ku mësuan që të flasin edhe gjuhën turke. Në vitin 1786 vendosën që të ktheheshin në atdheun e tyre në More.

Në rrugë, kur arritën në Vrahori të Etolisë, u gjendën përpara taksambledhësve turq, të cilët mblidhnin taksat. Tre Martirët, që t’i shpëtonin haraçit i përshëndetën në turqisht dhe hynë lirisht në qytet.

Por më pas ata u zbuluan prej turqve, të cilët i kapën, i torturuan në mënyrë që të mohonin Krishtin. Por ata, qëndruan të patundur në besimin e tyre dhe kështu morën kurorën e martirizimit me varje.

Shën Malakia Dëshmor i ri nga Rodos: 29 shtator

Thu, 29 Sep 2022 07:45:00 +0000

Shën Malakia ishte bir i një prifti nga Rodosi. Njëherë shkoi në Jerusalem dhe aty turqit shpifën për të sikur kishte ofenduar Muhamedin. Menjëherë u arrestua dhe u drejtua për tek krerët për ta gjykuar. Para tyre Malakia tregoi një guxim të madh, që shkaktoi edhe zemërimin e turqve, të cilët pasi e fshikulluan, i çpuan kyçin e këmbës dhe e lidhën pas një kali të tërbuar. Pas një sërë torturash të frikshme, atë e çuan jashtë qytetit, ku e dogjën të shkuar në hell në një zjarr të ndezur. Kështu dha shpirtin e tij të shenjtë më 29 shtator 1500.

Shën Vatslavi Princi i Çekisë: 28 shtator

Wed, 28 Sep 2022 08:48:00 +0000

Shën Vatslavi, i cili me martirizimin e tij u bë “mbrojtësi qiellor i popullit sllav”, lindi rreth vitit 907, si bir i princit çek Vrapslav dhe gruas së tij Drahomira. Gjyshi i tij ishte princi çek Borzivu dhe gjyshja e tij shën Ludmilla. Shën Vatslavi u pagëzua sipas rendit orthodhoks sllavonik. Me rastin e ceremonisë kishtare të prerjes së flokëve të Vatslavosit, princi Borzivu ftoi një episkop të quajtur Notario bashkë me klerin e tij. Në kishën e Hyjlindëses, në kështjellën e Pragës u krye fillimisht liturgjia hyjnore dhe në vazhdim episkopi mori shën Vatslavin, e vendosi para tyrezës së shenjtë dhe e bekoi me këto fjalë: “Zot Jisu Krisht, beko këtë djalosh, siç bekove të gjithë të drejtët”.

Nën mbikqyrjen e prifti Pavël dhe të gjyshes së tij Ludmilla, shën Vatslavi filloi që të mësonte gjuhën sllavonike. Më pas babai i tij e dërgoi në kështjellën Budec me qëllim të studiojë edhe latinisht. Gjithashtu shenjti kishte njohuri edhe rreth gjuhës greke dhe i përkiste hegjemonëve të arsimuar të kohës.

Në vitin 920 babai i Vatslavit vdiq dhe në të njëjtin vit edhe gjyshja e tij e dashur Ludmilla ndërroi jetë si martire. Shenjti ishte vetëm 13 vjeç kur u ngjit në fronin e paraardhësve të tij. Deri sa të arrinte moshën madhore në emër të tij qeveriste nëna e tij Drahomira.

Në moshën 18 vjeçare princi mori pushtetin në duart e tij. Për të shmangur intrigat e oborrit vendosi që nënën e tij ta transferonte në kështjellën Bundec. Njëkohësisht solli edhe lipsanin e shën Ludmillës në kështjellën e Pargës, ku e vendosi në kishën e shën Gjergjit.

Si hegjemon shën Vatslavi ishte një shembull i krishterë. Me një jetë të lartë fetare dhe morale, zelltar për nderimin dhe lavdërimin e Perëndisë, interesohej për përhapjen e besimit të krishterë në të gjithë kombin, ndërtoi shumë kisha, dhe merrte pjesë rregullisht nëpër shërbesat kishtare. Ai interesohej edhe për të varfërit, të sëmurët dhe jetimët, i’u ofronte mikëpritje udhëtarëve dhe të huajve dhe nuk duronte asnjë padrejtësi. U bë një person i dashur për kombin e tij.

Por nuk ishte e thënë që të qeveriste për shumë kohë. Fisnikëve çek, nuk ju pëlqente që shenjti të reagonte kundër padrejtësive të tyre. Ata filluan komplotet e tyre dhe u përpoqën që të bindnin shenjtin se vëllai i tij do që ta vrasë dhe të njëjtën gjë i thanë edhe vëllait të tij Boleslavit. Shenjti nuk i besoi ndërsa vëllai i tij po.

Përfundimisht Boleslavi ftoi vëllain e tij në qytetin e sotëm të Starës, ku jetonte si princ. Shenjti e pranoi ftesën edhe pse ishte paralajmëruar për rreziqet. Pas liturgjisë hyjnore dëshironte të kthehej në Pragë. Boleslavi e ftoi që të mos largohej por të qëndrojë dhe të marrë pjesë në një simpozium. Vatslavi ra dakort. Përsëri e paralajmëruan se Boleslavi planifikonte që ta vriste. Përsëri shenjti nuk u besoi dhe la gjithçka në duart e Perëndisë.

Mëngjesin tjetër, shenjti u çua dhe po shkonte për në Kishë për shërbesën e mëngjesit. Vrasësit po e prisnin, nërsa vëllai Boleslavi vrapoi nga kështjella për në kishë. Shenjti dëgjoi hapat e tij, u kthye dhe pa Boleslavin. Atëherë e përshëndeti duke thënë: “Të rrosh vëlla, të falenderoj për festën e madhe që përgatite për mua.... Dashtë Krishti të të marrë në festën e tij të përjetëshme”. Boleslavi i’u përgjigj: “Festë më të mirë do të përgatis për ty sot”, dhe e goditi shenjtin me shpatën e tij. Por shenjti i hoqi shpatën nga dora dhe i tha: “Sa me ngathtësi dëshiron të më godasësh”. Përfundimisht i ktheu Boleslavit shpatën dhe tentoi të hynte në kishë.

Atëherë ndihmësit e Boleslavit, që deri atëherë ishin të fshehur, nxituan drejt shenjtit dhe e shpuan disa herë me shtizat dhe shpatat e tyre. Princin e vdekur e sollën në shtëpinë e priftit Krastei dhe aty e lanë, e veshën dhe e përgatitën për shërbesën e vdekjes. Trupi i nderuar i shenjtit u preh në kishën e qytetit të Boleslavit, por gjaku i tij për tre ditë nuk hiqej nga toka. Vetëm ditën e tretë u zhduk dhe si për habi u shfaq mbi varrin e Viaveslavit në kishë. Princi i shenjtë Vatslav u vra më 28 shtator 929.

Edhe pas vdekjes së Vatslavit, Perëndia shfaqi përmes trupit të shenjtit ndihmën e tij për të gjithë ata që kërkonin ndërmjetësimin e shenjtit. Ndodhën shumë mrekulli në vendin e varrimit të lipsaneve të shenjta.

Shën Vatslavi u nderua pak pas martirizimit, si një shenjt martir. U vra dhunshëm si gjyshja e tij shën Ludmilla. Pas tre vitesh trupi i tij u transferua në kështjellën e Pragës me iniciativën e vëllait të tij vrasës Boleslavit, i cili ishte penduar sinqerisht për veprimet e tij mëkatare.

Shën Kalistrai dhe 49 dëshmorët bashkë me atë: 27 shtator

Tue, 27 Sep 2022 08:43:00 +0000

Shën Kalistrati u martirizua në Romë gjatë sundimit të Dioklecianit (284-304). Origjina e tij ishte nga Kalkidona dhe prindërit e tij, si edhe paraardhësit e tyre ishin të krishterë shpresëtar.

Kur u rrit, Kalistrati u regjistrua në ushtrinë romake, por nuk i braktisi zakonet e tij shpresëtare, një prej të cilëve ishte lutja e mbrëmjes. Disa ushtar idhujtar, që e kishin parë, e spiunuan tek gjenerali idhujtar Persentini.

Ai, pasi fillimisht urdhëroi torturimin e tij, në vijim urdhëroi që ta vendosnin brenda në një thes të lidhur dhe ta hidhnin në det. Në një mënyrë të mrekullueshme thesi u zgjidh dhe dy delfinë shpëtuan Kalistratin. 49 ushtar që panë mrekullinë besuan tek Krishti. Atëherë Persentini i zemëruar urdhëroi që të gjithëve t’u pritej koka.

Shën Akilina: 27 shtator

Tue, 27 Sep 2022 08:10:00 +0000

Në një fshat të vogël të Selanikut, në Zagliveri, nga mesi i shekullit XVIII lindi Akilina e bukur. Ajo ishte vajzë e vetme dhe nëna e saj kishte një dobësi të madhe për të. Por kujdesi më i madh i saj, ishte që të mbillte në zemrën e fëmijës së saj besimin tek Krishti. Me dashuri e përqafonte dhe i fliste për Krishtin, për të Tërëshenjtën dhe për shenjtorët tanë. I thoshte se besimi ynë është diamanti më i shtrenjtë dhe nuk duhet që të lejonte askënd që t’ja grabiste. Akilina e vogël dëgjonte me shumë vëmendje fjalët e nënës së saj dhe i vendoste thellë në zemër.

Në ato vite të krishterët ishin skllavëruar prej turqve. Një ditë babai i saj, Gjergji, u grind me një turk dhe e vrau atë. Duke qenë se e priste vdekja, që të shpëtonte mohoi besimin e tij dhe u islamizua. Sigurisht premtoi edhe se do të bënte edhe familjen e tij që të ndryshonte besim. Nëna, pas kësaj goditje të rëndë dhe pas këtij turpi, vetëm një shqetësim kishte, të mbronte vajzën e saj nga islamizimi.

Akilina u rrit dhe bashkë me të u rrit edhe hiri edhe bukuria e saj. Një ditë kur shkoi tek çezma që të mbushte shtambën e saj, e pa i biri i pashës së Selanikut. U mahnit kaq shumë nga bukuria e saj, saqë menjëherë i kërkoi të atit të saj që ta merrte për grua. Gjegji, natyrisht pranoi me shumë gëzim, por Akilina refuzoi në mënyrë kategorike.

Atëherë vetë i ati i saj e dorëzoi tek turqit, që të bënin me të çfarë të donin. Ata e kapën, e zhveshën dhe e goditnin pa pushim. Tre ditë e torturuan. Akilina pohonte vazhdimisht se ishte e Krishter dhe e Krishter do të vdiste. Ditën e tretë e sjellin të gjakosur dhe gjysmë të vdekur në shtëpinë e saj. Nëna besimtare u shqetësua se mos kishte mohuar besimin tek Krishti, si Gjergji, burri i saj. Por sa shumë u ngazëllua shpirti i saj, kur dëgjoi fëmijën e saj shumë të dashur: “Nënë bëra siç më the. Diamantin që më besove e ruajta të pastër dhe të panjollosur. Tani po shkoj pranë Krishtit dhe Perëndisë tim”. Dha shpirt në duart e nënës më 27 Shtator 1764.

Trupin e saj martirik e varrosën në varrezat turke. Një dritë qiellore qëndronte mbi varrin e martires. Gjatë mbrëmjes tre të krishterë guxuan dhe zhvarrosën lipsanin martirik, dhe më pas e varrosën në një vend të panjohur. Askush nuk e mësoi të fshehtën e tyre. Askush deri në vitin 2012, kur u zbulua në Osa, pranë lipsanit të shën Kiranës. Sot shën Akilina është shenjtore mbrojtëse e Zagliverit, banorët e të cilit e nderojnë shumë shenjtoren dhe shtëpinë e saj e kanë kthyer në një vend lutjeje.

Oshënar Iganti : 27 shtator

Tue, 27 Sep 2022 08:09:00 +0000

Oshënar Ignati, Igumen i Manastirit të Shpëtimtarit Krisht në Batheos Riakos.

Oshënar Ignati e kishte origjinën nga Kapadokia dhe jetoi në kohën e perandorëve Bizantin Niqifor II Foka (963-969) dhe Joan Tsimiski (969-976).

Që në vogëli i’u përkushtua Perëndisë dhe shkoi në Manastirin e Batheos Riakos (Ky manastir gjendet në Triglia pranë Mudanias së Azisë së Vogël). Aty mësoi të gjithë të vërtetën asketike prej Oshënar Vasilit, igumenit dhe ndërtuesit të këtij Manastiri. Ignati, pasi arriti në një nivel të lartë vyrtyti, u dorëzua Anagnost, më pas Nëndhjakon, Dhjakon dhe Presviter. Më vonë u bë igumen i Manastirit në fjalë dhe i solli atij shumë përparim, material edhe shpirtëror.

Kur disa krerë politikë donin që të përdornin paratë e Manastirit, Ignati me qëndrimin e tij të vendosur, mbrojti pasurinë e Manastirit. Ndërroi jetë në rrugën pranë Amorios, kur po kthehej nga Kostandinopoja. Pas një viti lipsani i tij u transferua në Manastirin e tij të dashur, për të cilin aq shumë ishte munduar.

Shën Nili i Kalabrisë: 26 shtator

Mon, 26 Sep 2022 07:55:00 +0000

Shën Nili është një prej shenjtorëve më të njohur të Kalabrisë, jo vetëm për shkak se ishte ndërtuesi i manastirit të Kriptoferës, por edhe sepse jeta e tij është një nga më të shkëlqyerat e agjiologjisë italioano-jugore.

Ai lindi në vitin 909 në Rosano nga një familje fisnike me origjinë bizantine. Ishte i martuar dhe kishte një vajzë. Në moshën 30 vjeçare vendosi që të braktiste botën dhe të ndiqte jetën murgjërore në malin Mërkuri, pranë oshënar Zaharisë “Angjeliko”, oshënar Joanit të Madhe dhe oshënar Fatinit të Ri.

Për një periudhë kohore shkoi në manastirin e shën Nazarit që të shpëtonte nga kundërshtimet e administratorit të Rosanos dhe nga ato të familjes së tij, të cilët nuk ishin dakort me vendimin e tij për të ndjekur jetën murgjërore. Aty vesh skimën murgjërore dhe merr emrin Nil. Duke kërkuar më shumë qetësi, pasi mori edhe bekimet e Etërve shkoi që të jetonte në shpellën e Shën Mihailit si eremit. Aty qëndroi për 10 vite, ku pranoi edhe nxënësit e tij të parë: Stefanin, Gjergjin dhe Proklin.

Oshënari, për shkak të bastisjeve të shpeshta të saraçenëve në atë zonë, u detyrua me sinodinë e tij të vogël të strehohej në një pronë të tij pranë Rosanos, ku ishte një kishë e Shën Adrianit. Këtë pronë, më vonë, ai e shndërroi në një manastir. Shumë shpejt vllazëria u rrit në 12 murgj, ndërsa pas 25 vitesh qëndrimi në Shën Adrian, numri i murgjërve arriti në 60.

Këtu fama e oshënarit, për shkak të dhuntisë së profetizimit, për shkak të shërimeve u bë kaq e njohur, saqë fama e tij arriti deri në Kostandinopojë.

Oshënari, që t’i shmangej numrit të madh të vizitorëve që vinin për ta parë dhe për të marrë bekimin e tij, por edhe pasi parashikoi shkatërrimin e Kalabrisë nga arabët, braktis vendin e tij dhe bashkë me shumë nxënës të tij shkon në Kapua të Kampanisë.

Aty vendoset në Manastirin e Valelukit, që iu dha atij nga murgjit benediktinë të malit Kasian (Montecasino). Pasi qëndron për 15 vite në Valelukio, oshënari bashkë me vllazërinë e tij shkon në Serperi të Gaetës, që ishte pronë e perandorit gjerman Oto III. Aty ai ndërton një manastir ku qëndroi për rreth 10 vite.

Në vitin 1004 ai largohet nga Serperi bashkë me disa nga nxënësit e tij për në Romë dhe mikpritet në manastirin e bizantit të Shën Agathisë në Tuskulano. Ndërkohë erdhën edhe vëllezërit e tjerë nga Serperi dhe filluan që të ndërtojnë manastirin e Kriptoferës, të cilin Oshënari nuk mundi ta shikonte të përfunduar.

Më 26 Shtator 1004 në moshën 95 vjeçare ai dorëzoi tek Zoti shpirtin e tij të shenjtë, që të prehej nga mundimet e jetës së tij të trazuar. Jetën dhe shërbesën e tij e shkroi nxënësi i tij, Oshënar Bartholomeu i Ri.

Shën Nikolla Martir i Ri : 23 shtator

Fri, 23 Sep 2022 08:22:00 +0000

“Unë i krishter jam dhe Krishtin tim besoj si Perëndi të vërtetë. Nderet dhe ofiqet që më ofron, nuk më interesojnë. Unë Krishtin tim nuk e mohoj, Krishtin besoj, për emrin e tij do të vdes, Turk (musliman) nuk bëhem”. Kjo ishte përgjigja dinamike e Nikollës së ri, për gjyqtarin, kur tentonin ta islamizonin.

Nikolla lindi në Karpenisi nga prindër shpresëtar, që u kujdesën edhe për shprestarinë dhe formimin e tij. Në moshën 15 vjeçare gjendet në Kostandinopojë, duke shërbyer në ushqimoren e të atit në Tahta Kale.

Një berber turk, që i mësonte gjuhën turke, i dha të lexonte pohimin e besimit islam, para dëshmitarësh, ndërkohë që Nikolla nuk dinte asgjë. Kur i thanë se po bëhet musliman, Nikolla menjëherë pohoi besimin tek Krishti. Përgjigja dinamike që i dha gjyqtarit, bëri që turqit ta torturonin brenda në burg në mënyrën më të ashpër. Por me gjithë këto Nikolla qëndroi fuqishëm në besimin e tij. Kështu, të hënën më 23 shtator 1672 i prenë kokën. Ishte 15 vjeç.

Lipsani i tij u varros në Manastirin e së Tërëshenjtës së Halkis. Më pas koka e Shenjtit u soll në Manastirin e Shenjtë të Ksiropotamit në Malin e Shenjtë.

Informacione të rëndësishme për martirizimin e Shenjtorit të ri dha sekretari i atëhershëm i konsullatës Franceze në Kostandinopojë, i cili ishte entuziasmuar nga besimi dhe zelli i Nikollës.

Shën Joani Martir i Ri nga Konica : 23 shtator

Fri, 23 Sep 2022 08:06:00 +0000

Ky Shenjt martir i ri lindi në Konicë të Epirit, prej prindërish Musliman. Babai i tij ishte Dervish dhe Sheh në gradë. Në moshën 20 vjeçare hyri edhe ai në gradën e Dervishëve. Pasi kaloi disa vite në Janinë, shkoi në Vrahori (Agrinjo) të Etolisë, ku banoi në një shtëpi, që quhet Muselim saraj.Por papritur filloi që të jetonte si i krishter, hoqi rrobat e Dervishit dhe veshi ato të të krishterit. Më pas shkoi në Itakë, ku pranoi Pagëzimin e shenjtë me emrin Joan. Kur u rikthye në Etoli, u martua në fshatin Mahalas dhe punoi si roje në bujqësi. Por babai i tij dërgoi njerëz që ta bindnin të kthehej në besimin e mëparshëm, por ai i largonte ata. Atëherë u burgos nga Muselimi i Vrahorit, tek i cili pohoi me guxim emrin e tij të krishter dhe dashurinë për Krishtin. U torturua papushim. Përfundimisht i prenë kokën më 23 Shtator 1814. Të krishterët morën lipsanin e tij të shenjtë dhe e varrosën në një fermë në Vrahori.

Lipsanet e shenjta besimtarët më pas i çuan dhe i vendosën në Manastirin e Shenjtë të Prusas, ku u gjetën në 4 Janar 1974.